Elena García Armada, nada en Valladolid en 1971, é unha enxeñeira industrial española que lidera o grupo do CSIC que desenvolveu o primeiro exoesqueleto biónico do mundo para nenos con atrofia muscular espiñal, enfermidade dexenerativa que afecta a preto de 2 000 menores en España. É coñecida a nivel mundial.
Traxectoria Creceu nunha contorna científica. A súa nai é doutora en Física e profesora de Universidade e o seu pai era catedrático de Electromagnetismo, creador da Escola de Enxeñaría de Telecomunicacións en Santander.
Doutora en Robótica en 2009 pola Universidade Politécnica de Madrid e científica titular no Centro de Automática e Robótica (CAR) CSIC-UPM. Comezou a súa traxectoria profesional especializándose no deseño de robots orientados á industria, ata que en 2009 coñeceu a Daniela, unha nena que por mor dun accidente de tráfico quedou nun estado severo de tetraplexía. A partir dese momento o seu traballo centrouse en fabricar dispositivos orientados a mellorar as facultades físicas, contribuír á rehabilitación e aumentar a mobilidade de nenos que sofren enfermidades neuromusculares dexenerativas.
As súas principais liñas de investigación abarcan a mellora na axilidade da locomoción en cuadrúpedes; a creación de exoesqueletos de extremidades inferiores e ortesis activas; a estabilidade dinámica en robots camiñantes e a súa adaptación a terreos complexos con perturbacións ambientais.
Elena García Armada é ademais fundadora de Marsi Bionics, empresa derivada do CSIC e a UPM, cuxo obxectivo é a investigación e creación de exoesqueletos pediátricos, estruturas baseadas en soportes que se axustan ás pernas e ao tronco do neno, e que ao incorporar motores que imitan o funcionamento do músculo, achéganlle forza para camiñar e manterse en pé.
Un dos seus primeiros proxectos foi SILO 4, un robot de 30 quilogramos onde se testou o algoritmo de mellora de control e estabilidade da máquina e que permitía unha maior autonomía por parte do robot, prescindindo así de supervisión humana. Ao mellorar a adaptabilidade do robot ao terreo (adaptando as patas segundo percibe perturbacións e alteracións) aumenta o seu equilibrio e impide que envorque, o que é fundamental para tarefas de arrastre ou transporte de cargas. SILO 4 está pensado para o seu uso en labores de recoñecemento e rescate en catástrofes e para labores de desminado.
No campo da creación de exoesqueletos pediátricos, o proxecto máis destacado e premiado foi ATLAS 2020, un exoesqueleto de 9 quilogramos de peso capaz de controlar a rixidez mentres permite un movemento máis áxil e articulado mediante os seus diferentes sensores de forza, presión e temperatura. Está dotado de articulacións intelixentes que interpretan os movementos do paciente detectando cales son desexados e cales non, algo fundamental xa que en moitos casos existen movementos espasmódicos que, mal interpretados, levan serios riscos de seguridade ao paciente.
Algunhas publicacións "Robots. Al servicio del ser humano" (2015). Editorial: CSIC e Catarata. ISBN 978-84-00-09914-5 P. Gonzalez de Santos, E. Garcia e J. Estremera, QUADRUPEDAL LOCOMOTION: An Introduction to the Control of Four-Legged Robots, Springer, Londres, 2006.
Publicacións en Revistas Científicas
Sanz-Merodio,D.,Garcia, E., e Gonzalez de Santos, P., Analyzing energy-efficient configurations in hexapod robots for demining applications, Industrial Robot, An International Journal, Vol. 39, Non. 4, 2012. Arévalo, J.C e García, E., Impedance Control for Legged Robots: An insight into the Concepts Involved, IEEE Transactions on Systems Man and Cybernetics, marzo de 2012.
Premios e recoñecementos En 2022 premio popular ao Inventor Europeo 2022, outorgado pola Oficina Europea de Patentes (OEP).
En 2021 elixida como unha das dez científicas máis relevantes de España pola Fundación Aquae. Premio Hipatia-Mujeres en la Ciencia 2019 á Traxectoria científica. Medalla de Oro de Madrid, 2018. Premio Mujeres a Seguir 2017. Elena García, entre as 10 persoas científicas máis brillantes de 2016. Mejor Tecnoloxía Sanitaria. Premios ABC Saúde 2016. Mejor proyecto emprendedor. Premio CEPYME 2015. Primeiro premio Innova eVIA 2014.
Notas
Véxase tamén
Bibliografía
Cuentos de buenas noches para nuestras niñas rebeldes. Editorial Destino, 2021. ISBN: 9788408241676
Ligazóns externas Entrevista a Elena García Armada, creadora de ATLAS 2020. Marsi Bionics ¿Por qué tan pocas? Elena García Armada
Categoría:Científicos de España Categoría:Nados en Valladolid Categoría:Nados en 1971 Categoría:Roboticistas