thumb|250px|La estrella mariella ye un símbolu nazi, un hexagrama mariellu con calteres pseudo-hebreos.D'una manera intencionalmente ambiguu y equívocu, los nazis referir a la insinia mariella como la Judenstern, alemán—«estrella de xudíos». Muséu Xudíu de Westfalia, Dorsten.
La insinia mariella o estrella mariella ye un cachu de tela concebíu con fines segregacionistes y discriminatorios.En términos xenerales, insinia mariella ye un signu distintivu que'l so porte ye-yos impuestu a los xudíos (B. Mordechai Ansbacher, "Jewish Badge", Jewish Virtual Library, 2008: "[A] distinctive sign compulsorily worn by Jews.").
Ente 1941 y 1945 presentó la apariencia d'una estrella de David sobre un fondu mariellu y cola pallabra Jude ("xudíu") n'Alemaña nazi o Juif na collaboracionista Francia de Vichy o Jood na Holanda ocupada polos nazis. Delles vegaes presenta solo una lletra "J", otres llega a omitir tantu la pallabra en cuestión como la lletra con que la mesma empieza.
Los calteres emplegaos na inscripción que figura na insinia pretendíen ser hebreos, pero de fechu son calteres llatinos, pixinos derivaos imitativos d'aquellos propios del alfabetu hebréu.N'Europa, la imitación de calteres hebreos per parte d'autores non xudíos remóntase a lo menos a la primer metá del sieglu XV; ye nesi entós que pueden trate nes tables de los primitivos flamencos o quien siguieron los pasos de dichos autores. Considérense, por casu, les inscripciones pseudo-hebrees y implicancias que presenta'l cuadru tituláu La Fonte de la Gracia, realizáu ente 1435 y 1454.
Ente 1939 y 1944, la insinia en cuestión tuvo variantes tamién no que fai a la so forma: non siempres foi la d'un hexagrama regular, sinón que dacuando consistía nun meru parche de color intensu utilizáu pa marcar ya identificar darréu a los distintos grupos de xudíos europeos, con fines de segregación y discriminación, pa controlalos y deportalos a los campos d'estermín masivu."Jewish Badge", United States Holocaust Memorial Museum, aportáu 4 d'avientu de 2013.
Introducir en 1939 en Polonia en forma de brazalete distintivu,Primeramente tratábase d'una banda mariella portada nel brazu, xusto debaxo del so axila derecha; alternativamente emplegóse tamién una banda blanca estampada con una estrella de David azul o mariella. n'Alemaña como estrella mariella a partir del primeru de setiembre de 1938;"Jewish Badge", USHMM, cronoloxía d'acontecimientos, aportada 4 d'avientu de 2013. El decretu de 1941 foi emitíu siguiendo una idea de Reinhard Heydrich y foi aplicáu nes árees del Reich alemán, Alsacia, Bohemia-Moravia y un territoriu de Polonia occidental amestáu polos nazis y conocíu como "Warthegau". depués foi d'usu obligatoriu nel restu de la Europa ocupada polos nazis. Los xudíos mayores de seis años d'edá teníen de llevala cosida a la ropa y de una manera siempres visible en tou momentu que tuvieren n'espacios públicos.Enciclopedia del Holocaustu: Xudíos alemanes mientres l'Holocaustu, 1933-1945, USHMM, aportáu 4 d'avientu de 2013. Pretendíase que fuera una vergüenza causada pol antisemitismu.
Históricamente, en países islámicos y cristianos hubo dómines en que lleis o decretos obligaben a los xudíos a llevar insinies, sombreros o otres prendes de vistir, col fin d'estremalos y asina segregalos del restu de los miembros del grupu mayoritariu del país.
Obligatoria escontra fines de la Edá Media desque la impunxo'l Cuartu Conceyu de Laterano en 1215, la insinia mariella foi reintroducida siete siglos más tarde pol nazismu, primero de too en Cracovia el 23 de payares de 1939,D.-D. Natanson, Le début du port de l'étoile jaune, Mémoire juive et éducation, Francia, 2012 (aportáu 18 de payares de 2013). el so usu volvió dende entós a ser una vegada más obligatoriu pa los miembros de toles comunidaes xudíes que s'atopaben en Polonia y depués n'Alemaña o nos territorios europeos ocupaos polos nazis hasta 1945.
Segregación impuesta n'Europa dende la Edá Media
La concepción de segregar y estigmatizar socialmente a grupos de dhimmis por aciu emplegu d'insinies distintives parte d'un edictu establecíu pol califa Omar II (682-720), quien la implementó imponiendo l'usu obligatoriu d'insinies marielles pa los xudíos y azules pa los cristianos dende de 717 Y.C.; más tarde fueron introducíes n'Europa pol califa almohade Abu Yaqub Yusuf al-Mansur (1184-1199), quien se autoproclamó "Conquistador d'España".Tharaud, Petite histoire des Juifs, 1928, p. 24; "Rouelle ", Centre National de Resources Textuelles et Lexicales, Nancy, 2012, item B.1.b.
En 717, Omar II ordenó que tou aquel que nun fuera musulmán tenía d'exhibir distinción vestimentaria (llamada giyār—marca distintiva) y, anque tal orde non siempres foi implementada, la mesma foi reinstaurada pol califa Al-Mutawakkil (847–61).Bernhard Blumenkranz, "Jewish Badge", Encyclopaedia Xudaica, 2007. En 807, el califa abasida Harún Al-Raschid ordenó a los xudíos utilizar una petrina mariella y un sombreru con forma cónica.Mia Blocher, Alrodiu de la importancia de la estrella mientres l'Holocaustu, eHow n'español, s.f.; aportáu 4 d'avientu de 2013. En Sicilia, el gobernador sarracenu impunxo la exhibición obligatoria de marques azules con forma de gochu pa los cristianos y de marques marielles con forma de pollinos pa los xudíos.Blumenkranz, "Jewish Badge", 2007. Los xudíos, amás, fueron forzaos a portar cintos mariellos y sombreros distintivos.Idem.
Tales insinies fueron de cutiu, anque non siempres, marielles. Dacuando teníen l'aspeutu d'un distintivu cosíu sobre la ropa del individuu. Foi implementáu como resultante del 68º canon del Cuartu Conceyu de Laterano, que tuvo llugar en 1215 y col propósitu de segregar a los xudíos de los cristianos pa evitar uniones mistes ente ellos.Natanson, "Le début du port de l'étoile jaune", 2012.
L'alusión a la llei bíblica (Levítico 19) y la inclusión del canon como parte d'una serie d'otres tantes regulaciones referentes a la condición de los xudíos n'Europa indiquen que'l decretu diba especialmente dirixíu contra los xudíos, mas la implementación de lo axustao pol conceyu de 1215 varió nos países del occidente européu tantu na forma del signu distintivu como na fecha que'l mesmu empezó a ser exhibíu públicamente. Más allá d'esixir l'usu d'una insinia distintiva per parte de los xudíos, el conceyu de 1215 nun especificó nin formatos nin colores.Joan Comay, The Diaspora Story: The Epic of the Jewish People among the Nations, Tel Aviv: Beth Hatefutsoth y Steimatzky, 1981, p. 149.
N'Italia, Francia y España el signu distintivu yera mariellu o colloráu.Natanson, "Le début du port de l'étoile jaune", 2012; Comay, The Diaspora Story, p. 149. N'Italia'l signu distintivu yera mariellu; mas na República de Venecia yera coloráu. N'España yera xeneralmente coloráu, según suxer el Llibru Verde de Barcelona (1335), pero nun frescu del sieglu XV la catedral de Tarragona ye de color mariellu (Toledo, Sinagoga del Tránsitu, La vida xudía en Sefarad, payares 1991-xineru 1992, p. 50, fig. 6).
En Francia, esistía yá París en 1200,Estatutos sinodales del obispu Eudes de Sully, fináu en 1208 ("Badge", Jewish Encyclopedia, Nueva York, 1901). el Conceyu de Narbona imponer oficialmente en 1227,Léon Berman, Histoire des Juifs de France des origines à nos jours, 1937. El modelu de Narbona foi adoptáu depués polos conseyos locales de Arles (1234 y 1260), Béziers (1246), Albi (1254), Nîmes (1284 y 1365), Avignon (1326 y 1337), Rodez (1336), y Vanves (1368); "Badge", Jewish Encyclopedia, 1901. denominar rouelle (redondel), yá que tenía forma circular asemeyáu a una rueda o un discu;"Badge", Jewish Encyclopedia, 1901. solía ser de color coloráu, naranxa, mariellu o blancu.Encyclopédie Larousse du XXe siècle, París, 1933 Ente qu'en ciertes rexones presentaba un solu color, n'otres taba estremáu por una diagonal y entendía dos colores.Comay, The Diaspora Story, p. 149 Los xudíos non solo teníen de portalo obligatoriamente sinón qu'amás teníen de pagar previu a ello sumas considerables pa poder adquirilo onde los recaldadores d'impuestos de l'ayalga de la corona francesa.Comay, The Diaspora Story, p. 149. Ye más, los xudíos tamién teníen d'abonar una suma añal pola insinia que teníen de portar y el circular fuera de regla esponer a penalidaes económiques entá mayores.
N'Inglaterra la llei impuesta en 1222 establecía que'l distintivu obligatoriu presentara la forma d'una banda blanca y fuera acompañáu d'un sombreru;"Jewish Badge", Encyclopaedia Xudaica, 1971, vol. 4. a partir de 1275, una llei conocida como Statutum de Judeismo ordenaba un distintivu en forma de Tables de la Llei en color mariellu y que fora exhibíu al altor del pechu y sobre llau esquierdu.Idem.; "Badge", Jewish Encyclopedia, 1901; y Comay, The Diaspora Story, p. 149
Ente 1228 y 1231 la obligación per parte de los xudíos de portar el redondel mariellu ye proclamada n'España. Pero l'aplicación d'ello foi parcial ya intermitente, especialmente por cuenta de les amenaces de los xudíos castellanos d'abandonar el país en casu de que'l distintivu discriminatoriu imponer pola fuercia, polo que l'aplicación de la insinia finalmente nun tuvo llugar. Casi 200 años más tarde, al ser reinstaurada la orde por Benitu XIII en 1415, los xudíos de Castiella rehúsan obedecer tal disposición y parte d'ellos emigra escontra países musulmanes.
En 1269, Lluis IX de Francia ordena que tolos xudíos porten una insinia circular nel pechu y otra nel llombu dende los 14 años d'edá d'equí p'arriba.
Tamién vegaes el signu distintivu podía presentar la forma d'un sombreru d'apariencia singular. Esti postreru foi mariellu y d'usu obligatoriu pa los xudíos del Estáu Pontificiu y d'Alemaña, aparentemente yá dende'l sieglu XII,Delles obres d'arte xermánico d'esti periodu presenten figures colo que dacuando se denomina'l Judenhut o "sombreru xudíu" (Blumenkranz); tamién Comay, The Diaspora Story, p. 149. mas oficialmente a partir del decretu eclesiásticu de Vienne (Francia) de 1267.D.-D. Natanson indica "un decretu del Conceyu de Vienne de 1267" (Le début du port de l'étoile jaune, 2012), pero'l conceyu convocáu por Clemente V en dicha ciudá tuvo llugar ente 1311 y 1312. A diferencia de lo indicao por Natanson, nun se trató d'un Conceyu, sinón d'una sesión eclesiástica estraordinaria.
Lloñe de ser meros distintivos, les insinies mentaes funcionaron como verdaderes "marques de vergüenza", segregando a quien les portaben, estigmatizándolos socialmente y esponiéndolos al despreciu o eventual humildación en públicu.Comay, The Diaspora Story, p. 149; vease tamién el testu del so capítulu 12: "A la solombra de la cruz".
En 1415 los xudíos de Murviedro, Valencia, llograron del rei Alfonsu V d'Aragón el derechu a nun portar insinia distintiva nenguna.
Mientres los sieglos XV y XVI tenía la forma d'un aniellu mariellu Suiza, Austria y Alemaña.
En 1516, a partir de la creación del guetu de Venecia, los xudíos fueron obligaos a portar la insinia distintiva colorada y amás un sombreru coloráu, pero'l sombreru terminó per reemplazar al distintivu. En 1528, por cuenta del so apurra y contribuciones en materia de traducciones y medicina, l'italianu —mas aparentemente natural de Tortosa— Jacob ben Samuel Mantino foi eximido de portar el sombreru coloráu en Venecia pol Conseyu de los Diez y, a partir de 1534, desempeñóse como médicu personal del papa Pablo III.Gotthard Deutsch y Isaac Broydé, "Jacob ben Samuel Mantino", Jewish Encyclopedia, Nueva York, 1901-5.
Anque en Persia cayera en desusu per tiempu considerable, la insinia distintiva redonda foi reinstaurada en Teḥrán en 1897.Encyclopédie universelle, t. 71970, p. 727; "Rouelle", Centre National de Resources Textuelles et Lexicales, Nancy, 2012, item B.1.b.
Color y significáu