L'idioma mbunda, tamién conocíu como chimbunda o mbuunda, ye una llingua africana, falada n'Angola, Zambia Y Namibia. N'Angola ye considerada una llingua nacional y ye falada por 135.000 persones,Johnstone, Patrick & Jason Mandryk (2010) Operation world (n'inglés). [S.l.]: Waynesboro: Paternoster Lifestyle. ISBN 978-1850788621 na provincia de Moxico y na rexón suroeste.Lewis, M. Paul (2009) Mbunda; Ethnologue: Languages of the World (n'inglés). Sesta ed. [S.l.]: Dallas, Tex.: SIL International. ISBN 978-1-55671-216-6
Dispersión Los mbunda (vambunda) emigraron de la rexón del Sudán mientres la expansión bantú y, nel sieglu XV, establecieron un reinu en Kola (actual República Democrática d'El Congu) que treslladaron a la desaguada del Kwilu nel ríu Kasai (tamién nel Congo actual). A partir del sieglu XVII la mayoría de los mbunda migraron a Angola. Los descendientes de los migrantes que s'asitiaron nel sieglu XVIII en Moxico falen l'idioma mbunda puramente dichu, ente que los descendientes de quien se quedaron nel Congo falen anguaño otra llingua, que s'estremó por cuenta de la separación, el pasu del tiempu y a la interacción col ruund y otros idiomes.
Dende'l sieglu XIX, mientres la resistencia contra la invasión portuguesa a cominzos del sieglu XX y más apocayá por causa da guerra civil, munchos mbunda emigraron y abellugar en Zambia y en menor escala en Namíbia. Anguaño casi la metá de los Mbunda vive en Zambia, y empieza a haber diferencies ente'l mbunda faláu en Zambia y el faláu n'Angola,Robert Papstein org. (1994) The history and cultural life of the Mbunda speaking peoples. Lusaka: Cheke Cultural Writers Association. onde se rexistren los dialeutos katavola, yauma, nkangala, mbalango, sango, ciyengele (Shamuka) y ndundu.
Nganguela El 23 de mayu de 1987 foi aprobáu un alfabetu provisional bunda.Resolução nᵘ3/ 87 de 23 de Maio . Col fin de facilitar l'espardimientu de testos escritos, una llingua xeneral o estándar, nganguela, foi creada pol misioneru pol misioneru Emil Pearson, xuniendo'l mbunda, coles llingües luchazi, luvale y lwimbe, estrechamente rellacionaes ente sigo y que provienen de les migraciones y la dispersión de los mbunda.
Referencies
Categoría:Llingües chokwe-luchazi Categoría:Llingües d'Angola Categoría:Llingües bantús del grupu K